Godzina 19:00
Jasna Góra, Częstochowa
WSTĘP WOLNY
XVIII wiek to czas panowania królów elekcyjnych. W stopniowo pogrążającej się w kryzysie politycznym i gospodarczym Rzeczpospolitej, odpowiedzialność za rozwój życia artystycznego przejmują kościoły i klasztory. Świadczą o tym niezliczone zespoły działające w tym czasie w ośrodkach kultu religijnego. Muzyka stanowi bowiem nie tylko istotny element życia duchowego, ale pełni także istotną rolę kulturotwórczą.
Na tle innych tego typu zespołów w sposób szczególny wyróżnia się kapela wokalno-instrumentalna działająca na Jasnej Górze. Do dziś w klasztornym archiwum zachowała się imponująca liczba ponad dwóch tysięcy muzycznych manuskryptów i starodruków. Zbiór ten stanowi ewenement na skalę europejską. Wśród bogactwa różnorodności zachowanych dzieł, obok repertuaru zagranicznego, znajdują się niezwykle ciekawe kompozycje miejscowych twórców, którzy kształcili się w kapeli i byli jej członkami. Do takich kompozytorów, których działalność przypada na wiek XVIII, należą m.in. Eryk Brikner, Marcin Żebrowski oraz Ignacy Rygall.
Eryk Brikner przybył na Jasną Górę ze Śląska i jest jednym z najwcześniejszych znanych dziś z nazwiska twórców jasnogórskich. Zasłynął nie tylko jako znakomity organista i kompozytor, ale także świetny pedagog. Jego Completorium cum invocarem, czyli śpiewy przeznaczone na wieczorną liturgię, to doskonały przykład inwencji melodycznej twórcy.
Natomiast Gentes laudate Mariam jest najbardziej rozbudowaną z zachowanych kantat bardzo cenionego kompozytora – Ignacego Rygalla. W pierwszej części – pochwalnej – dominują solowe partie wokalne, natomiast część drugą – błagalną – realizuje chór.
Koncert zwieńczy Missa Pastoritia Marcina Józefa Żebrowskiego, oryginalnie przeznaczona do wykonywania w okresie Adwentu i Bożego Narodzenia. Wyróżniająca się bogatą melodyką i rozbudowanymi odcinkami polifonicznymi, stanowi jedno z najciekawszych opracowań pastoralnych cykli mszalnych z XVIII wieku.
Marta Dziewanowska-Pachowska
PROGRAM
Eryk Brikner – Completorium cum invocarem
Ignacy Rygall – kantata Gentes laudate Mariam
Marcin Józef Żebrowski – Missa Pastoritia
WYKONAWCY
MAŁGORZATA GRZEGORZEWICZ-RODEK SOPRAN
ANETA ŁUKASZEWICZ ALT
SYLWESTER SMULCZYŃSKI TENOR
PAWEŁ MICHALCZUK BAS
ZESPÓŁ WOKALNY POLSKIEJ OPERY KRÓLEWSKIEJ
LILIANNA KRYCH PRZYGOTOWANIE ZESPOŁU WOKALNEGO
KRZYSZTOF GARSTKA DYRYGENT
PATRON MEDIALNY FESTIWALU MUZYKA KRÓLÓW POLSKICH
