Godzina 20:00
Bazylika Świętego Krzyża, ul. Krakowskie Przedmieście 3 w Warszawie
Stanisław Moniuszko pojmował twórczość jako służbę wobec narodu. To szczególne poczucie misji objawia się nie tylko w operach, w których wątki patriotyczne tkwią w doborze tematu, libretta, oraz ukształtowaniu motywów muzycznych. Również muzyka kościelna, którą tworzył z potrzeby serca przez całe życie, była wyrazem patriotycznej postawy kompozytora.
Po odbyciu studiów w Berlinie, młody Stanisław Moniuszko objął posadę organisty w kościele św. Jana w rodzinnym Wilnie. Jego działalność nie ograniczała się jednak do służby liturgicznej. Ambitny i niezłomny, organizował koncerty, podczas których dyrygował najznakomitszymi dziełami muzyki europejskiej. Działał również na rzecz poprawy jakości muzyki kościelnej, a przez to – na rzecz rozwoju estetycznej wrażliwości narodu.
W takich też okolicznościach powstawały Litanie ostrobramskie, perły polskiej muzyki religijnej XIX wieku. Bezpośrednią inspiracją dla ich skomponowania była prośba Tomasza Zana, skierowana do Moniuszki, o napisanie muzyki do „litanii do Matki Boskiej, jaką ludność wileńska zwykła była odmawiać i psalmodycznym sposobem śpiewać w czasie nabożeństw majowych i październikowych”. Kompozytor zabrał się do tego zadania z zapałem. I tak na przestrzeni lat 1843-1855 powstały cztery Litanie. Każdą z nich cechuje odrębny, indywidualny charakter. Ze szczególnym uznaniem spotkała się III Litania, którą zachwalał sam Gioacchino Rossini w liście do Stanisława Moniuszki:
„Panie i kolego kochany, przebiegłem z żywym zajęciem Litanią twej kompozycji, którą mi zaofiarowałeś, szczęśliwy, że mogę ci tu wyrazić szczere moje powinszowanie z powodu dzieła, które godnością stylu i religijną prostotą winno zyskać świetne powodzenie”.
Należy podkreślić, że utwory religijne Moniuszki łączą w sobie artystyczną inspirację i użytkowy charakter. Ich piękno tkwi w prostocie wykorzystanych środków i przejrzystości formy. Niosąc w sobie nieprzemijające wartości estetyczne, mogły być także upowszechniane w polskich kościołach, w których kult maryjny zawsze zajmował miejsce szczególne. Tematyka maryjna jest także osią niniejszego koncertu. Stąd też, obok I i III Litanii ostrobramskiej, zabrzmią dwie przepiękne pieśni: Modlitwa do Bogarodzicy oraz Zwiastowanie.
Solistów, Zespół Wokalny i Orkiestrę Polskiej Opery Królewskiej poprowadzi znakomity dyrygent – Tadeusz Karolak.
PROGRAM
STANISŁAW MONIUSZKO
I Litania ostrobramska
III Litania ostrobramska
Modlitwa do Bogarodzicy
Zwiastowanie
WYKONAWCY
ANNA WIERZBICKA SOPRAN
KATARZYNA KRZYŻANOWSKA MEZZOSOPRAN
ANNA RADZIEJEWSKA ALT
TOMASZ KRZYSICA TENOR
SŁAWOMIR JURCZAK BAS
ZESPÓŁ WOKALNY POLSKIEJ OPERY KRÓLEWSKIEJ
ORKIESTRA POLSKIEJ OPERY KRÓLEWSKIEJ
LILIANNA KRYCH PRZYGOTOWANIE ZESPOŁU WOKALNEGO
TADEUSZ KAROLAK DYRYGENT
WSTĘP WOLNY
